Tản mạn

Phận gia công – vài điều trăn trở

Khi mình viết loạt bài về DDD là vẫn còn đang trong tâm thế của 1 outsourcer (công nhân gia công công nghệ). Nghĩa là phần việc chủ yếu vẫn là nhận các yêu cầu của khách hàng mà đa phần đã được analyze và breakdown đến tận răng. Việc còn lại của phía offshore chỉ là implement (theo đúng nghĩa gia công). Các công việc này không đòi hỏi các kỹ năng cao về mặt phân tích nghiệp vụ, xây dựng model hay behavior của người dùng. Cái duy nhất có thể áp dụng (nếu muốn) chỉ có thể là unit-test, tuy nhiên cũng không dễ dàng vì theo phân tích ở trên, TDD thôi thì không đủ.

construction-worker-8-armsNguồn hình ảnh: http://www.equipmentworld.com/worker-retention-tip/

Bản thân là một người đam mê công nghệ, ham học hỏi những điều mới mẻ, và mình tin đó là chính là chìa khóa giúp mình cũng như những người làm gia công có được lợi thế cạnh tranh, ghi điểm với khách hàng. Đôi lúc còn tự nhủ: chắc chắn là như vậy rồi, chỉ cần không ngừng nâng cao tay nghề thì sẽ giữ và mở rộng được quy mô dự án. Nhưng vẫn là gia công, thật tiếc phải nói như vậy. Nhiều người có thể biện minh rằng, làm trong công ty gia công thì công việc là gia công là đúng rồi, không hơn không kém, và việc của bạn là tập trung phát triển các giải pháp về mặt công nghệ để có thể làm được việc.

Tuy nhiên, mình lại có một suy nghĩ ngược lại một tí. Đó là tại sao ta CHỈ làm được như vậy? Mình được gì sau những dự án dạng gia công như vậy đây? Hầu hết các nhóm dự án được khách hàng tin tưởng mở rộng, giao trách nhiệm lớn hơn là những nhóm đã nắm được cốt lõi vấn đề, và vấn đề đó không chỉ về mặt kỹ thuật, mà còn về mặt nghiệp vụ.

Biết được câu trả lời cho câu hỏi “làm thế nào” là chưa đủ để thuyết phục khách hàng tin tưởng. Lấy một ví dụ: khách hàng giao 1 requirement với các công đoạn A, B, C, sử dụng các công cụ D, E gì đó. Chúng ta không cần biết A, B, C, D, E là gì mà chỉ cần quy chụp về: à, đây là một bài toán chúng ta cần giải, và ta đã biết làm thế nào để giải bài toán đó và giao nộp đúng hạn. Vậy là chưa đủ. Liệu đó có là 1 đề bài đúng? A, B, C là gì, nhiều khi chúng ta còn không thèm quan tâm, vì sao lại phải làm A, B, C. A, B, C đem vào hệ quy chiếu coding thì có thể là 1 class, method nào đó. Rõ ràng, việc tập trung vào chi tiết sẽ làm ta mất đi cơ hội để nhìn ra cái rộng hơn, cơ hội để phát triển, học hỏi cũng dừng lại ở đó. OK Bạn chỉ là được A, B, C vậy thì bạn hãy cứ làm A, B, C.

Một ví dụ mà mình thấy kinh điển nhất chính là việc giải toán: đạo hàm, tích phân, đồ thì sin/cos… Hồi đi học, chắc ai cũng phải khổ cực với những thứ như vậy. Tôi không cần biết (mà nói rõ hơn là cũng không ai dạy hoặc quá đề cao mấy thứ đó là gì, tại sao phải dùng nó, ngữ cảnh nào), mà chỉ cần quan tâm, giờ giải thế nào đây, công thức nào mang ra áp dụng? Rốt cuộc thì mình nhận được gì sau những năm tháng như vậy? Nguyên hàm là gì?

Vậy câu hỏi nào mới là quan trọng? Hãy bỏ qua câu hỏi “làm thế nào” khi mới bắt đầu một công việc. Mà hãy hỏi “Là gì?”, “Tại sao?”. Tôi biết tôi đang làm gì và tại sao tôi phải làm nó. Khi đó mình sẽ biết được A, B, C là gì, tại sao phải làm các công việc đó mà không phải B, C, D? Bằng việc hiểu rõ bản chất vấn đề sẽ giúp ta có cái nhìn toàn cảnh, giúp chúng ta “phụ” khách hàng phân tích: à, tôi nghĩ với bài toán này, mình cần phải làm C, D, E chứ không phải là A, B, C như ban đầu, và phải làm ở thời điểm (when) T1, T2, triển khai cho các nghiệp vụ lân cận (where) B3, B4 luôn. Ngày qua ngày, miền kiến thức của nhóm sẽ được tăng trưởng dần, được tham gia vào các quá trình analyze với khách hàng, khi đó, việc tăng trưởng về quy mô và chất lượng của nhóm là điều sẽ đến.

Và điều tuyệt vời hơn nữa, sau khi đã nắm được cốt lõi vấn đề nghiệp vụ, chúng ta có thể dễ dàng kiếm thêm khách hàng mới. Công nghệ nghệ thì chỉ mất vài ba tháng là tiếp cận được, vì nền tảng của chúng ta quá tốt. Việc còn lại sau đó chỉ là cách làm việc, đóng góp của ta cho khách hàng ở mức độ nào. Đừng dậm chân tại chỗ, đừng chỉ ham việc giải toán kiếm sống qua ngày, hãy nâng cao giá trị gia tăng của bản thân, của nhóm. Lạm phát ngày càng tăng, sao lương cứ mãi dậm chân 🙂

edwardthienhoang

Advertisements

1 thought on “Phận gia công – vài điều trăn trở”

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s